Doorgaan naar hoofdinhoud

Complexiteit is geen uitzondering

Wij geloven dat complexiteit een vanzelfsprekend onderdeel is van opvoeden, ontwikkelen, leren en samenwerken. Kinderen en jongeren groeien op in een pedagogisch ecosysteem van relaties, interacties en omgevingen. Juist daarom richten wij ons niet op het vereenvoudigen van complexe vraagstukken, maar op het vergroten van het onderzoekend vermogen, de professionele oordeelsvorming en de gezamenlijke draagkracht van professionals, teams en organisaties.

Verbreden in plaats van versimpelen

Ons vertrekpunt is de weerbarstige dagelijkse praktijk van professionals, teams, organisaties en beleidsmakers. Die praktijk laat zich zelden vangen in één oorzaak, één oplossing of één perspectief. Wij helpen professionals om die complexiteit niet te versimpelen, maar samen te onderzoeken. Om méér te zien van de context, de interacties en de verschillende perspectieven die meespelen. Want daardoor ontstaat ruimte om opnieuw af te stemmen, te leren en te handelen. Je leert niet alleen anders kijken naar het vraagstuk dat op tafel ligt, maar ook naar toekomstige vraagstukken. Je ontwikkelt vertrouwen in je vermogen om met complexe situaties om te gaan. Niet doordat de werkelijkheid eenvoudiger wordt, maar doordat je die werkelijheid samen met anderen leert onderzoeken, begrijpen en hanteren.

Meervoudig perspectief nemen

Een sleutelcompetentie binnen WegWijs in Gedrag is meervoudig perspectief nemen: het vermogen om bewust en intentioneel meerdere perspectieven in te nemen en daarmee je eigen interpretatie te verrijken. Dat gaat niet vanzelf. Juist wanneer de spanning oploopt, voelt onze eigen interpretatie al snel als de werkelijkheid.
Meervoudig perspectief nemen betekent dat je jezelf leert reguleren, je werkelijk verplaatst in hoe een ander de situatie beleeft en ontdekt dat je eigen interpretatie kan kloppen, maar niet de enige plausibele interpretatie hoeft te zijn. Daardoor ga je anders kijken, zie je meer, voer je andere gesprekken en ontstaan rijkere afwegingen die de ontwikkelkansen van kinderen en jongeren versterken.

Drie uitgangspunten

WegWijs in Gedrag

Waar lopen mensen bij gedragsvraagstukken op vast? Vaak niet op het gedrag zelf. Ze lopen vast op verschillen in interpretatie, samenwerking, verwachtingen, besluitvorming en het omgaan met complexiteit. WegWijs in Gedrag begint bij samen onderzoeken wat er in zo’n situatie gebeurt. We vertragen om opnieuw te onderzoeken:

  • welke interpretaties meespelen
  • hoe interpretaties richting geven aan handelen en samenwerking
  • waar mensen elkaar kwijtraken
  • wat buiten beeld is geraakt
  • en wat nodig is om samen verder te kunnen.


Daarbij kijken we niet alleen naar individuen, maar naar het geheel van interacties, samenwerking en omstandigheden waarin gedrag ontstaat. Daarmee versterken we het pedagogisch ecosysteem rondom kinderen en jongeren. Dit stelt professionals, teams en organisaties in staat om beter af te stemmen, samen te werken en te handelen. We werken vanuit drie uitgangspunten:

Wanneer mensen verschillend kijken naar wat er gebeurt, verschuitft de focus naar oplossingen, verantwoordelijkheden of standpunten, terwijl het gezamenlijke begrip van het vraagstuk nog ontbreekt.

Eerst onderzoeken wat er werkelijk speelt, welke perspectieven ontbreken en welke interacties bijdragen aan wat zichtbaar wordt. Vandaaruit ontstaan nieuwe handelingsmogelijkheden, samenwerking en duurzame verandering.

Gedrag krijgt betekenis binnen een netwerk van relaties, interacties, verwachtingen en omstandigheden. Daarom kijken wij naar de context waarin gedrag ontstaat en betekenis krijgt. Dat helpt om opnieuw te kijken, af te stemmen en te handelen.

Wat het oplevert

Wanneer mensen anders leren kijken, verandert ook wat mogelijk wordt in de praktijk. Professionals ervaren meer rust in complexe situaties. Ze leren hoe ze dit onderzoekende kijken en samenwerken kunnen ontwikkelen binnen hun eigen praktijk. Niet als een techniek of een stappenplan, maar als een professionele kerncompetentie die helpt om ook toekomstige vraagstukken samen te begrijpen en in beweging te brengen.

Dat resulteert in:

  • meer zicht op interacties en samenwerking
  • sterkere samenwerking
  • minder polarisatie
  • meer professionele ruimte
  • meer rust in groepen en teams
  • meer ruimte voor ontwikkeling en gezamenlijke beweging
  • meer ruimte voor kinderen en jongeren om mee te doen en zich te ontwikkelen.

Geworteld in onderzoek

WegWijs in Gedrag is ontwikkeld vanuit praktijkgericht en wetenschappelijk onderzoek en wordt voortdurend verder ontwikkeld in samenwerking met professionals, scholen, samenwerkingsverbanden, gemeenten en kennispartners.

In het onderzoek van WegWijs in Gedrag staat centraal hoe professionals navigeren in complexe pedagogische situaties, en hoe meervoudig perspectief nemen doorwerkt in gedrag, samenwerking en professioneel handelen.

Samen met professionals, onderzoekers en praktijkpartners bouwen we verder aan manieren van werken die recht doen aan de complexiteit van de pedagogische praktijk.

Meer over het onderzoek

Nieuwsgierig wat dit kan betekenen in jouw organisatie of praktijk?

Wij denken graag mee met professionals, teams en organisaties die samen verder willen kijken in complexe situaties rond gedrag, samenwerking en verandering.

Neem contact op